Υπάρχει ένα αντικείμενο που εδώ και αρκετές χιλιετίες αποτελεί αναπόσπαστο μέρος του ανθρώπινου πολιτισμού. Κυνηγοί, ταξιδιώτες, πολεμιστές, ο καθένας είχε μαζί του έναν βοηθό για κάθε περίσταση - ένα σωστό μαχαίρι. Για αυτή την κριτική επέλεξα ένα ιταλικό μαχαίρι της μάρκας Maserin, συγκεκριμένα το μοντέλο Croz.
Προτιμώ τα απλά εργαλειακά ή μάχιμα μαχαίρια, λίγη αισθητική όμως ποτέ δεν βλάπτει. Επιπλέον, ένα μαχαίρι ποιότητας μπορεί να είναι πρακτικό, λειτουργικό, επικίνδυνο και όμορφο ταυτόχρονα. Ως σωστός λάτρης των μαχαιριών, εμπλουτίζω κατά καιρούς τη συλλογή μου με ένα ενδιαφέρον κομμάτι. Τον αριθμό δεν τον υπολογίζω πλέον εδώ και καιρό. Πριν από χρόνια σταμάτησα να τα μετράω, όταν ξεπέρασα τα 20 κομμάτια και συνειδητοποίησα πλήρως μία από τις συλλεκτικές μου διαγνώσεις. Ένα καλό μαχαίρι είναι απλά όπως μια γραβάτα. Για κάθε περίσταση ταιριάζει άλλο.
CROZ - σχεδιασμός από τους πιο αρμόδιους
Αν θέλετε να δημιουργήσετε ένα προϊόν φτιαγμένο κατά παραγγελία, πρέπει να γνωρίζετε τον τελικό χρήστη για τον οποίο θα προορίζεται. Ο Maserin γι' αυτό απευθύνθηκε στον Ettore Zano, για να προσφέρει τη δική του οπτική. Ο Ettore είναι κυνηγός και έχει σπουδάσει στη Σχολή Δασολογίας. Croz είναι δηλαδή πρωτίστως ένα μαχαίρι που προορίζεται για τη φύση, για κυνηγούς και εξερευνητές. Μην παραπλανηθείτε από την αισθητική του εμφάνιση.
Το Croz πήρε το όνομά του ως σημάδι ιδιαιτερότητας και η κατά λέξη μετάφρασή του δεν θα μπορούσε να είναι πιο εύστοχη. Σημαίνει δηλαδή πέτρα, που παραπέμπει στην σκληρότητα και ανθεκτικότητά του (60 HRC). Το όνομα προέρχεται από την παλαιά ρομανική γλώσσα, την οποία μιλούν λιγότεροι από 40 χιλιάδες κάτοικοι του ελβετικού Καντονιού Γκραουμπίντεν και ο Ettore είναι ένας από αυτούς. 
Το καλύτερο μάλλον είναι να σας το περιγράψει ο ίδιος ο Ettore:
"Ο βράχος είναι σκληρός, σταθερός, συνεπής, απαραίτητος. Και αυτό θέλει να είναι αυτό το κυνηγετικό μαχαίρι. Σε τι χρησιμεύει τελικά; Το κυνηγετικό μαχαίρι; Ξέρει να κάνει καλά μόνο λίγα πράγματα, τα οποία όμως πρέπει να γίνονται όσο το δυνατόν καλύτερα, πρακτικά. Τυπικές δραστηριότητες που σχετίζονται με την παραμονή στη φύση, όπως η προετοιμασία φαγητού ή η σχίση ξύλου για το άναμμα φωτιάς. Ειδικές εργασίες που σχετίζονται με το κυνήγι, όπως π.χ. ο εκσπλαχνισμός και η επεξεργασία του κυνηγημένου ζώου.,,
Έντιμα υλικά
Ας δούμε πρώτα το Croz από τεχνική άποψη:
- Μήκος μαχαιριού - 23cm
- Μήκος λεπίδας - 11 cm
- Πάχος λεπίδας - 4mm
- Είδος χάλυβα - Bohler N690
- Σκληρότητα - 60 HRC
- Κατασκευή - full tang
- Τύπος λεπίδας - drop point σε ματ φινίρισμα
- Τύπος τροχίσματος - κυρτό
- Κόψη/ γωνία ακμής - συνδυασμός δοντιών με συνεχόμενη λεία κόψη
- Χειρολαβή - πράσινη εκδοχή Micarta, πορτοκαλί και μαύρο G10
- Αξεσουάρ - νάιλον θήκη ζώνης και ραβδί ακονίσματος διαμαντιού
Μαχαίρι
Από τις παραπάνω παραμέτρους είναι σαφές ότι το μαχαίρι είναι από έντιμα υλικά. Full tang σημαίνει ότι η λεπίδα είναι από ένα κομμάτι σε όλο το μήκος του μαχαιριού. Προσωπικά προτιμώ αυτή την κατασκευή στις σταθερές λεπίδες, αν δεν υπολογίσω το Mora Companion. Το μαχαίρι χάρη σε αυτό είναι πιο ανθεκτικό, καλά ζυγοσταθμισμένο και κατάλληλο και για batoning, δηλ. σχίσιμο ξύλου με το μαχαίρι μέσω χτυπημάτων στο πίσω μέρος της λεπίδας.
Μου αρέσει η επιλογή του χάλυβα. Το N690 είναι ανοξείδωτος χάλυβας ενισχυμένος με άνθρακα από τον κατασκευαστή Bohler-Uddeholm από την Αυστρία. Είναι ιδανικό ακριβώς για κυνηγετικά και outdoor μαχαίρια. Έχει εξαιρετική κοπτική ικανότητα και ανθεκτικότητα, χάρη στη σκληρότητα μεταξύ 58-61 HRC. Σχετικά ακονίζεται εύκολα και η κόψη είναι ανθεκτική, αφού δεν είναι εύθραυστη.
Το σχήμα και το μήκος του μαχαιριού είναι πρακτικά. Σε αντίθεση με τη γνώμη της πλειοψηφίας του απλού κοινού, ένα outdoor μαχαίρι δεν χρειάζεται να είναι κάποια rambo μαχαίρα. Πάντα πρόκειται για την ποιοτική κατεργασία του ίδιου του μαχαιριού και την εμπειρία του χρήστη. Με λεπίδα 11 cm μπορείτε χωρίς πρόβλημα να σχίζετε μικρότερα δεματάκια για φωτιά, να ετοιμάζετε ξυλάκι με τρίχες, να ξεκοιλιάσετε ένα ελάφι ή να γδάρετε και να τεμαχίσετε μικρότερα ζώα. Με μαχαίρι συνολικού μήκους 24 cm ο χειρισμός είναι άνετος, και άρα και πιο ασφαλής. Η λεπίδα τύπου Spear point διεισδύει εύκολα στον ιστό και με αυτήν μπορείτε εύκολα σε μαλακό ξύλο να τρυπάτε οπές ή να κάνετε μικρότερα ξυλογλυπτικά έργα.
Αν έχω επιλογή, πάντα επιλέγω συνδυασμένη λεπίδα. Το ακόνισμα των δοντιών δεν με ενοχλεί και μέχρι τώρα ποτέ δεν με εμπόδισε ούτε στην επεξεργασία τροφίμων, ούτε στην εργασία με ξύλο. Συχνά δουλεύω με σχοινιά και γι' αυτό είναι πρωτίστως προορισμένα. Το σχοινί γλιστράει πάνω στη λεία λεπίδα. Τα δόντια δαγκώνουν το σχοινί και η λεία λεπίδα έτσι ολοκληρώνει εύκολα το υπόλοιπο. Ποιοτική λαβή, εκτός από την ακριβώς φρεζαρισμένη λαβή, εξασφαλίζουν και οι εγκοπές στην αρχή του ραχιαίου τμήματος της λεπίδας, στις οποίες ο αντίχειρας μπορεί να ακουμπήσει άνετα και με ασφάλεια. 
Διαμαντένια πέτρα ακονίσματος στη λαβή
Το Croz έχει ακόμα μια πρακτική λύση. Στη λαβή είναι ενσωματωμένη μια διαμαντένια πέτρα ακονίσματος. Στερεώνεται με σπείρωμα με δακτύλιο στεγανοποίησης, ώστε να μην εισχωρεί νερό στην οπή. Είναι ιδανική για τη δοντωτή κόψη και παράλληλα με την εργασία μπορείτε να ακονίσετε και το ευθύ τμήμα της λεπίδας, όπως και στην εργασία με μαχαίρια χασάπη.
Η λαβή αποτελείται από δύο μισά στερεωμένα με εξάγωνες βίδες Άλεν. Το Croz διατίθεται σε 3 χρώματα, το πιο πολύ μου άρεσε το σκούρο λαδί. Η πορτοκαλί και η μαύρη έκδοση κατασκευάζονται από G10, η λαδί όμως από Micarta.
Το υλικό είναι παρόμοιο και στα δύο. Πρόκειται για στρώσεις συνθετικής ρητίνης εναλλασσόμενες με στρώσεις υφάσματος. Το G10 χρησιμοποιεί υαλονήματα, η Micarta συνήθως λινό ή βαμβάκι. Πρόκειται για ανθεκτικά υλικά που μπορούν να διαμορφωθούν σύμφωνα με τη φαντασία σε οποιοδήποτε χρώμα. Με τη φρεζάρισμα των επιμέρους στρώσεων προκύπτει έτσι ατελείωτη ποικιλία σχεδίων. Το λαδί Croz έχει μοτίβο δέρματος ερπετού, όπου οι λευκές ίνες κατά την αφαίρεση του υλικού δημιούργησαν ένα πολύ όμορφο σχέδιο.
Θήκη
Το Croz μπορώ να το φανταστώ ζωντανά και σε δέρμα, και σε θήκη kydex. Βασικά όμως θα λάβετε νάιλον. Η θήκη είναι πολύ όμορφα κατασκευασμένη. Η θηλιά ζώνης και η κεντρική λωρίδα είναι από μαύρο δέρμα με διακοσμητικές επιγραφές. Η μεσαία λωρίδα φέρει την επιγραφή Maserin και το εταιρικό λογότυπο. Στη θηλιά ζώνης θα βρείτε την επιγραφή Made in Italy. Η θηλιά δεν είναι ραμμένη όπως στις συνηθισμένες νάιλον θήκες, αλλά στερεωμένη με 4 μεγαλύτερα καρφιά. Είναι ραμμένη για ζώνες πλάτους περίπου 4 cm.
Το μαχαίρι ασφαλίζεται με ένα μασίφ κουμπί, στο οποίο βρίσκεται το λογότυπο της Maserin. Το κουμπί στο λουράκι είναι ενσωματωμένο στην διπλωμένη λωρίδα νάιλον. Μετά το κούμπωμα το λουράκι προεξέχει ακόμα λίγο περισσότερο, με περιθώριο περίπου στο πλάτος ενός αντίχειρα. Χάρη σε αυτές τις δύο λεπτομέρειες το κουμπί αντέχει μεγαλύτερο φορτίο, δεν σκίζει τόσο γρήγορα το νάιλον και το μαχαίρι ασφαλίζεται και απασφαλίζεται πιο εύκολα.
Το μαχαίρι είναι εσωτερικά χωρισμένο με πλαστικό ένθετο. Πρόκειται για ένα καμπυλωτό κομμάτι μαλακότερου πλαστικού, ενωμένο με δύο μικρότερα καρφιά. Έτσι η λεπίδα δεν καταστρέφει τη θήκη από μέσα. Το ένθετο είναι αφαιρούμενο. Το μαχαίρι έτσι παραμένει ασφαλώς στερεωμένο ακόμη και σε περίπτωση που χρειαστεί για κάποιο λόγο να χειριστείτε αποκλειστικά τη θήκη.
Κομψό ή εργατικό;
Μου αρέσουν τα όμορφα μαχαίρια. Ξέρω να εκτιμώ την τέχνη και τη χειροτεχνία. Όπως επίσης και τον κόπο που κρύβεται πίσω από τη δημιουργία ενός λειτουργικού προϊόντος. Το να έχετε όμως ένα μαχαίρι και να μην το χρησιμοποιείτε, είναι σαν να έχετε αυτοκίνητο και να μην το οδηγείτε. Το Croz λοιπόν έπρεπε να λερώσει τα φαντασιακά του χέρια, για να δείξει τι πραγματικά κρύβει μέσα του.
Το Micarta είναι διαμορφωμένο τέλεια. Παρόλο που δεν φαίνεται, η λαβή δεν έχει αιχμηρές άκρες. Κρατιέται όμως με σιγουριά. Το μαχαίρι ελέγχεται καλά ακόμη και σε ιδρωμένο ή βρεγμένο χέρι, κάτι που είναι σύνηθες κατά το άναμμα φωτιάς ή την επεξεργασία τροφίμων. Έχω μεγαλύτερο χέρι, φοράω κυρίως γάντια XL. Το Croz μου κάθισε στο χέρι σαν χυτό. Στη σταθερή λαβή βοηθούν οι προεξοχές σε κάθε άκρο. Ο δείκτης στηρίζεται με ασφάλεια στη λαβή και εξαλείφει την πιθανότητα ολίσθησης του χεριού προς τη λεπίδα. Η αρχή είναι ίδια και στην ανάστροφη λαβή του μαχαιριού, όπου την ασφάλεια αναλαμβάνει το μικρό δάχτυλο.
Χάρη στην κατασκευή full tang, το μαχαίρι είναι ισορροπημένο. Αυτό έχει θετική επίδραση στην εργονομία και στην καταπόνηση του καρπού. Με αυτό ετοιμάστηκαν άνετα δεματάκια για προσάναμμα και τριμμένο ξυλάκι. Ο αντίχειρας στηρίζεται καλά στις εγκοπές στη ράχη της λεπίδας, όμως κατά τη διάρκεια μεγαλύτερης εργασίας δεν προκαλεί δυσάρεστες εκδορές.
Η έντονη μύτη της λεπίδας τύπου spear point κάνει εύκολα οπές στο ξύλο. Έτσι σημαδεύονται εύκολα τα σημεία για τρύπημα. Με το λείο κοφτερό μπροστινό μέρος μπορείτε να ξύσετε τον φλοιό από σημύδα, για να πάρετε λεπτό προσάναμμα. Καθώς η λεπίδα είναι παχύτερη, μπορώ να πιέσω περισσότερο χωρίς φόβο. Το μαχαίρι δεν είναι μεγάλου μεγέθους. Μου επιτρέπει να εκτελώ και πιο λεπτή εργασία, στην οποία χρειάζομαι να έχω αίσθηση στο χέρι - δεν χάνω τη λεπτή κινητικότητα. Το πίσω μέρος της λεπίδας έχει πιο έντονες ακμές, ιδανικές για πυρόλιθο.
Επεξεργασία τροφίμων
Κατά την επεξεργασία τροφίμων συμπεριφέρεται ευχάριστα. Πρέπει να έχετε υπόψη ότι πρόκειται για κυνηγετικό μαχαίρι, οπότε ξεχάστε το πολύ ψιλοκομμένο κρεμμύδι και τις λεπτές διάφανες φέτες ντομάτας. Κομμάτια πάχους 2-3mm είναι όμως ρεαλιστικά, αρκεί λίγη εξάσκηση.
Ως προς το μήκος θα μπορούσε να συγκριθεί με μαχαίρι για στέικ ή μαχαίρι λαχανικών. Κοτόπουλο και χοιρινό με τένοντες με το Croz επεξεργάστηκαν πολύ καλά.
Εκτιμώ κυρίως τη συμπεριφορά του micarta και του επιλεγμένου σχεδιασμού των λαβών. Το χέρι έχει σταθερή λαβή ακόμη και όταν είναι λερωμένο με αίμα και παρόμοιες καταστάσεις που σχετίζονται με την επεξεργασία κρέατος. Το άνοιγμα και το γδάρσιμο μεγάλου θηράματος δεν μπόρεσα να αξιολογήσω. Κυνηγάω ζώα αποκλειστικά με τον φακό της φωτογραφικής μηχανής.
Τα ριζώδη λαχανικά καθαρίστηκαν εξίσου εξαιρετικά. Κυρίως λαχανικά όπως το σέλινο επεξεργάστηκαν καλύτερα από ό,τι με μαχαίρι λεπτής λεπίδας, καθώς έχουν πιο σκληρό εξωτερικό μέρος. Για το καρότο με τον μαϊντανό έχω ένα κόλπο. Αντί να το ξεφλουδίζω, το ξύνω με το οδοντωτό μέρος του μαχαιριού. Είναι γρήγορο και αποτελεσματικό. 
Άρα η απάντηση στο ερώτημα είναι σαφής. Το Croz είναι μεν κομψόαλλά όποτε πρέπει να μπει στη βρώμικη δουλειά, βγάζει το σακάκι, σηκώνει τα μανίκια και χωρίς γκρίνια το κάνει.
Το Croz πέτυχε στη Maserin. Τα μόνα δύο πράγματα που θα επέκρινα, είναι το πλαστικό ένθεμα στη θήκη (που κάπου κάπου το τραβούσα έξω, όταν προηγουμένως είχα βάλει το μαχαίρι στη θήκη πολύ σφιχτά) και η απουσία κρίκου στη λαβή.Ο κρίκος για κορδόνι θα βελτίωνε όχι μόνο την άνεση, αλλά θα προσθέτε και τη δυνατότητα διακόσμησης με ένα διακοσμητικό κορδόνι, το οποίο ο χρήστης θα μπορούσε να προσαρμόσει κατά βούληση.
Δεν είναι το πρώτο μου μαχαίρι από τη Maserin. Έχω εδώ και χρόνια και ένα κλασικό σουγιά χωρίς ασφάλεια με λαβή από ξύλο ελιάς. Είναι όμως σίγουρο ότι το Croz σίγουρα δεν θα είναι το τελευταίο. Αν λοιπόν αναζητάτε έναν νέο σύντροφο, τολμήστε το. Οι Ιταλοί έχουν τη δική τους τιμητική θέση ανάμεσα στους κατασκευαστές μαχαιριών. Η πίτσα και τα σπαγγέτι δεν είναι τα μόνα πράγματα που ξέρουν καλά. Η Maserin είναι παράδειγμα ότι τα υπέροχα μαχαίρια δεν είναι μόνο για διακόσμηση, αλλά και για σκληρή δουλειά. Παρόμοια με εκείνη που έβαλαν οι δημιουργοί τους στη δημιουργία των μοντέλων τους.
Μια μάρκα γεννημένη από την παράδοση
Η Coltellerie Maserin ανήκει στις πιο γνωστές εταιρείες κατασκευής μαχαιριών στην Ιταλία. Ξεκίνησε την πορεία της το 1960. Η Maserin από την αρχή έδωσε έμφαση στην ποιοτική κατασκευή και τα στιλάτα σχέδια. Σύντομα έγινε από τις σταθερές αξίες στην Ιταλία. Δεν είναι περίεργο, αφού διάλεξε ως βάση την πόλη Maniago, παγκοσμίως γνωστή ως την «πόλη των μαχαιριών». Το Maniago είναι το όνειρο κάθε σωστού κατασκευαστή μαχαιριών. Εκτός από το πανέμορφο τοπίο, προσφέρει και τις καλύτερες ιταλικές λάμες, που εξάγονται σε όλο τον κόσμο.
Η Maserin δεν κοιτάζει μόνο στην παράδοση, αλλά και στο μέλλον. Στην παραγωγή τους περιλαμβάνεται επομένως η κατασκευή με CNC και η εργασία με λέιζερ. Χάρη σε αυτή τη μοντέρνα προσέγγιση κατασκευάζει ακριβή, ποιοτικά και προσεγμένα μοντέλα με αποδεκτή τιμή για τους περισσότερους χρήστες. Εκτός από τα σειραϊκά μοντέλα, δημιουργεί και αποκλειστικά μοντέλα κατόπιν παραγγελίας.
